Një sulm masiv me dronë dhe raketa ukrainase ndaj portit rus të Novorossiysk, në Detin e Zi, ka dëmtuar dy terminale të mëdha të eksportit të grurit dhe ka goditur bazën kryesore të flotës ruse në këtë zonë.

Sipas autoriteteve lokale, sulmi gjatë natës shkaktoi tre viktima, mes tyre një fëmijë 8-vjeçar, ndërsa 24 persona të tjerë mbetën të plagosur.

Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky deklaroi se forcat ukrainase përdorën raketa, avionë dhe dronë detarë në atë që e cilësoi si një “operacion unik” kundër bazës ruse. Ushtria ukrainase më pas pretendoi se kishte goditur katër anije luftarake ruse, përfshirë dy fregata. Moska nuk ka komentuar deri tani këto pretendime.

“Flota pushtuese dhe e gjithë infrastruktura që e mbështet atë nuk do të jetë e sigurt për sa kohë vazhdon agresioni rus”, deklaroi Zelensky.

Goditen terminalet e eksportit të grurit

Sulmi ka prekur edhe infrastrukturën tregtare të portit. Një kompani e madhe e tregtimit të grurit konfirmoi se terminali i saj ishte goditur, ndërsa një tjetër kompani konfirmoi gjithashtu dëmtimin e terminalit të saj.

Pas sulmit, Ministria ruse e Bujqësisë njoftoi se po punon për ridrejtimin e ngarkesave të grurit drejt porteve alternative, përfshirë ato në Detin Baltik dhe Detin Kaspik, si dhe përmes rrugëve tokësore.

Ministria nuk e lidhi drejtpërdrejt deklaratën me sulmin ukrainas, por tha se po merr parasysh “kufizimet aktuale logjistike”.

Novorossiysk është një prej porteve më të rëndësishme të Rusisë në Detin e Zi dhe ka marrë një rol edhe më të madh strategjik pasi pjesa më e madhe e flotës ruse të Detit të Zi u zhvendos nga Sevastopoli në Krime, i cili është bërë gjithnjë e më i ekspozuar ndaj sulmeve ukrainase.

Shpërthime gjatë gjithë natës

Banorët e Novorossiysk raportuan shpërthime të shumta gjatë natës, ndërsa sistemet ruse të mbrojtjes ajrore u aktivizuan kundër dronëve dhe mjeteve të tjera ajrore.

Autoritetet shpallën gjendje emergjence në qytet. Përveç dëmtimeve në zonën portuale, u raportuan dëmtime të tubacioneve, duke sjellë edhe ndërprerje të furnizimit me ujë.

Në rajonin përreth të Krasnodarit, një person u vra nga mbetjet e një droni, ndërsa guvernatori Veniamin Kondratyev tha se zona ishte goditur nga qindra dronë dhe se dhjetëra ndërtesa, përfshirë banesa, kishin pësuar dëmtime.

Rusia godet qytetet ukrainase

Sulmet në Novorossiysk u shoqëruan me një tjetër valë sulmesh ruse ndaj Ukrainës.

Gjatë natës nga e marta në të mërkurë, sulmet ruse vranë të paktën 11 civilë në Ukrainë. Shumica e viktimave u raportuan në qytetin jugor të Zaporizhzhias, ku Rusia përdori raketa balistike dhe bomba të drejtuara.

Sulmet reciproke shënojnë një intensifikim të përplasjeve në Detin e Zi pas një periudhe relativisht më të qetë.

Rrezikohet eksporti global i grurit

Sulmi ndaj Novorossiysk mund të ketë pasoja për tregtinë ndërkombëtare të drithërave. Rusia është eksportuesi më i madh në botë i grurit, ndërsa së bashku Rusia dhe Ukraina përbëjnë një pjesë të rëndësishme të tregtisë globale të drithërave, veçanërisht për vendet e Afrikës së Veriut, Lindjes së Mesme dhe disa vende të Azisë.

Sipas një kompanie analitike me bazë në Moskë, eksportet ruse të grurit gjatë gushtit mund të bien me më shumë se gjysmën krahasuar me mesataren e të njëjtit muaj gjatë pesë viteve të fundit, për shkak të ndërprerjeve në Detin e Zi dhe Detin Azov.

Zëdhënësja e Ministrisë së Jashtme ruse, Maria Zakharova, akuzoi Ukrainën se po godet infrastrukturën ruse të grurit dhe bujqësisë, duke paralajmëruar se kjo mund të ndikojë në rritjen e çmimeve globale të ushqimeve dhe në furnizimet me grurë.

Nga ana tjetër, Zakharova deklaroi se Rusia do të vazhdojë të godasë objektet që përdoren nga forcat ukrainase në Detin e Zi, deri në eliminimin e asaj që Moska e konsideron si kërcënim ndaj sigurisë detare.

Deti i Zi, sërish në qendër të luftës

Siguria e korridoreve detare dhe eksporti i drithërave kanë qenë ndër çështjet më të ndjeshme të luftës që prej pushtimit rus të Ukrainës në vitin 2022.

Nisma e Drithërave të Detit të Zi, e arritur në vitin 2022 me ndërmjetësimin ndërkombëtar, lejoi për një periudhë eksportin e produkteve bujqësore ukrainase përmes porteve të Detit të Zi. Marrëveshja nuk zgjati pasi Rusia u tërhoq dhe sulmet ndaj infrastrukturës dhe anijeve të lidhura me eksportet ukrainase u intensifikuan.

Ndërkohë, Ukraina ka rritur ndjeshëm kapacitetet për të kryer sulme me rreze të gjatë brenda territorit rus. Goditjet ndaj infrastrukturës dhe anijeve në pjesën lindore të Detit të Zi po krijojnë presion të ri mbi eksportet ruse të grurit.

Sulmi ndaj Novorossiysk tregon se Deti i Zi po rikthehet në një nga frontet më strategjike të luftës, ku objektivat ushtarake dhe infrastruktura kritike për tregtinë globale të ushqimeve janë gjithnjë e më të ndërthurura.